Việc xử lý các khoản chiết khấu phát sinh từ năm 2025 nhưng thực hiện xuất hóa đơn vào đầu năm 2026 thường gây ra nhiều lúng túng cho bộ phận kế toán. Để tháo gỡ vấn đề này, Cục Thuế tỉnh Quảng Ninh đã ban hành Công văn 802/QNI-QLDN1 về chiết khấu thương mại ngày 05/03/2026. Đây là văn bản pháp lý quan trọng giúp doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình phát hành hóa đơn điện tử, tối ưu chi phí thuế TNDN và phản ánh chính xác bức tranh tài chính.
Nguyên tắc khởi tạo hóa đơn chiết khấu theo Công văn 802/QNI-QLDN1
Trong hoạt động kinh doanh, chính sách chiết khấu nhằm thúc đẩy doanh số là rất phổ biến. Tuy nhiên, để các khoản này được tính là chi phí hợp lệ, doanh nghiệp cần tuân thủ các quy tắc về hình thức hóa đơn.
Thể hiện nội dung trên hóa đơn
Theo quy định tại Decree 123/2020/ND-CP (Điều 10, Khoản 6, Điểm đ), khi áp dụng chiết khấu thương mại, nội dung này phải được ghi rõ trên hóa đơn. Giá tính thuế GTGT là giá đã giảm trừ khoản chiết khấu theo thỏa thuận. Điều này đảm bảo doanh nghiệp chỉ thực hiện nghĩa vụ thuế trên phần doanh thu thực tế thu được.
Phương thức lập hóa đơn điều chỉnh
Dựa trên hướng dẫn của Công văn 802/QNI-QLDN1 về chiết khấu thương mại và sửa đổi tại Decree 70/2025/ND-CP, việc lập hóa đơn được chia thành các kịch bản sau:
- Chiết khấu theo từng lần mua: Số tiền giảm giá được trừ trực tiếp ngay trên hóa đơn của lô hàng đó.
- Chiết khấu theo doanh số/số lượng: Khoản chiết khấu được điều chỉnh trên hóa đơn của lần mua cuối cùng hoặc kỳ tiếp theo.
- Lập hóa đơn điều chỉnh riêng: Nếu số tiền chiết khấu lớn hơn giá trị hàng hóa trên hóa đơn cuối cùng, doanh nghiệp phải lập một hóa đơn điều chỉnh riêng biệt kèm theo bảng kê chi tiết các hóa đơn trước đó để đối chiếu.
Hạch toán kế toán và xác định kỳ doanh thu
Một trong những điểm mấu chốt của Công văn 802/QNI-QLDN1 về chiết khấu thương mại là làm rõ thời điểm ghi nhận giảm trừ doanh thu giữa năm 2025 và 2026. Đối với các đơn vị đang sử dụng full accounting service, việc đồng bộ số liệu này sẽ được các chuyên gia xử lý chặt chẽ nhằm tránh sai sót khi quyết toán.
Đối với doanh nghiệp áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC
Khoản giảm trừ được theo dõi qua TK 521. Việc xác định năm hạch toán phụ thuộc vào mốc thời gian phát hành Báo cáo tài chính (BCTC):
- Trước khi phát hành BCTC 2025: Nếu khoản chiết khấu cho hàng bán năm 2025 được xác định trước khi chốt sổ và phát hành BCTC, kế toán thực hiện ghi giảm doanh thu vào năm 2025 (Sự kiện điều chỉnh sau ngày kết thúc kỳ kế toán năm).
- Sau khi phát hành BCTC 2025: Nếu hóa đơn xuất sau khi đã nộp BCTC 2025, khoản giảm trừ này sẽ được hạch toán vào kết quả kinh doanh của năm 2026.
Đối với doanh nghiệp áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC
Doanh nghiệp nhỏ và vừa hạch toán trực tiếp vào TK 511. Tuy nhiên, nguyên tắc về thời điểm ghi nhận theo mốc phát hành BCTC vẫn được áp dụng tương tự để đảm bảo tính nhất quán và phù hợp.
Chính sách thuế TNDN và điều kiện khấu trừ theo Luật mới
Để khoản chiết khấu theo Công văn 802/QNI-QLDN1 về chiết khấu thương mại không bị cơ quan thuế loại bỏ khi quyết toán, doanh nghiệp cần lưu ý các quy định tại Luật Thuế TNDN số 67/2025/QH15.
Doanh thu tính thuế TNDN
Doanh thu là toàn bộ tiền bán hàng và cung cấp dịch vụ (bao gồm phụ thu, phí thu thêm). Cách xác định phụ thuộc vào phương pháp tính thuế GTGT:
| Tax calculation method | Căn cứ xác định doanh thu | Ghi chú về thuế GTGT |
| Deduction method | Giá bán chưa có thuế GTGT | Không bao gồm thuế GTGT |
| Direct method | Tổng số tiền thanh toán | Bao gồm cả thuế GTGT |
Thông qua bảng so sánh trên, doanh nghiệp có thể nhận thấy sự khác biệt rõ rệt trong việc xác định giá trị doanh thu làm căn cứ tính thuế TNDN. Các đơn vị có thể tham khảo thêm sự tư vấn từ các đơn vị cung cấp tax accounting services để phân loại chính xác phương pháp ngay từ khâu lập tờ khai, tránh sai lệch số thuế phải nộp.
03 Điều kiện để khoản chiết khấu được trừ
Căn cứ theo Điều 9 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025, để các khoản chiết khấu thương mại được công nhận là chi phí hợp lý và được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế, doanh nghiệp phải đảm bảo đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn định tính và định lượng sau đây:
- Phát sinh thực tế và liên quan trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị.
- Có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp theo quy định (Hợp đồng kinh tế, bảng kê chi tiết, hóa đơn điều chỉnh).
- Có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với các hóa đơn có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên.
Kê khai thuế GTGT đối với hóa đơn điều chỉnh
Việc kê khai theo Công văn 802/QNI-QLDN1 về chiết khấu thương mại cần sự phối hợp chặt chẽ giữa bên bán và bên mua để tránh lệch dữ liệu trên hệ thống hóa đơn điện tử:
- Bên bán: Kê khai giảm thuế đầu ra tại kỳ phát sinh hóa đơn điều chỉnh (năm 2026).
- Bên mua: Kê khai giảm thuế đầu vào tương ứng tại kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh.
Lời khuyên cho kế toán khi thực hiện Công văn 802/QNI-QLDN1
Để quản trị rủi ro thuế hiệu quả, doanh nghiệp nên thực hiện các bước sau:
- Xây dựng quy chế: Ban hành chính sách chiết khấu cụ thể trong hợp đồng kinh tế hoặc quy chế tài chính ngay từ đầu năm.
- Hoàn thiện hồ sơ: Luôn chuẩn bị sẵn bảng kê hóa đơn chi tiết kèm theo hóa đơn điều chỉnh để phục vụ giải trình sau này.
- Kiểm soát thời gian: Rà soát và phê duyệt các khoản chiết khấu năm 2025 trước khi phát hành BCTC để được ghi nhận giảm trừ đúng kỳ, tối ưu hóa nghĩa vụ thuế TNDN của năm cũ.
Việc nắm vững Công văn 802/QNI-QLDN1 về chiết khấu thương mại sẽ giúp doanh nghiệp tự tin hơn trong các kỳ thanh tra, kiểm tra thuế, đồng thời đảm bảo quyền lợi hợp pháp của đơn vị trong việc thực hiện các chính sách ưu đãi khách hàng.
Source:
- Luật Thuế TNDN 2025
- Decree 70/2025/ND-CP
- Nghị định 123/2020/NĐ-CP.
Contact information MAN – Master Accountant Network
- Address: No. 19A, Street 43, Tan Thuan Ward, Ho Chi Minh City
- Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
- Email: man@man.net.vn
Content production by: Mr. Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên (Founder) & CEO MAN – Master Accountant Network, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.
